Concertreis Amerika

Wilt u de foto's bekijken? Klik hier voor de foto gallerij, het verslag is hieronder te lezen.
Wil u de flyer downloaden die Amerikanen tijdens onze concertreis uitgedeeld kregen, klik hier.



Verslag van concertreis naar de USA & zusterstad Baltimore door RJMK De Coolsingers
16-10-2008 t/m 28-10-2008

Het Amerika avontuur van De Coolsingers valt niet gemakkelijk in woorden te vatten, maar bij deze toch een poging om de mooie wederzijdse ervaringen schriftelijk weer te geven.

De focus van deze eerste geweldige uitstap naar het Amerikaanse continent lag naast de optredens en het uitwisselen van muzikaliteit en ervaringen uiteraard ook op het kennismaken met elkaars culturen. Terugkijkend kunnen we zeker stellen dat dit boven verwachting goed gelukt is aangezien we een waardevol en hopelijk blijvend contact hebben opgebouwd met mensen op een sleutelpositie binnen de gemeente Baltimore en het ‘Baltimore-Rotterdam Sister City Committee’. Het thema van dit comité is “building bridges” en bruggen bouwen kunnen Rotterdammers natuurlijk als de beste!

Wat de reis nog eens extra boeiend maakte was het feit dat we los van het programma dat in Baltimore op ons lag te wachten nog een aantal dagen extra in konden calculeren om New York te bezoeken. Per slot van rekening kun je een bezoek aan Amerika niet ‘af’ noemen zonder de ‘Big Apple’ te hebben doorkruist. Dit hebben we in de eerste dagen dan ook uitgebreid gedaan. Zo bezochten we de bekende sites als het Times Square, Statue of Liberty & Ellis Island, Central Park etc. en daarnaast ook het trendy Soho, diverse musea en natuurlijk Chinatown en Little Italy. De commotie rond de op hande zijnde presidentsverkiezingen was wel aanwezig, maar in veel mindere mate dan vooraf verwacht.

Wat ook opviel was dat het stereotype van de Amerikaan met ernstig overgewicht door de inwoners van Manhattan eigenlijk werd ontkracht. Het was frappant om te zien dat juist in het land van de oneindig grote porties een zeer groot gedeelte van de stadsbevolking zoveel aandacht schenkt aan gezondheid en voldoende beweging.

Het uitgebreide bezoek aan New York was natuurlijk een perfecte opmaat voor wat komen ging, namelijk een serie concerten in en om Baltimore. Vrije tijd is natuurlijk leuk, maar als muzikaal ensemble begint het toch te kriebelen als je in locaties komt met een mooie akoestiek zoals bijvoorbeeld het overbekende Grand Central. Dit gemis aan muzikale invulling tussen de wolkenkrabbers zou echter ruimschoots goedgemaakt worden op onze volgende bestemming; de havenstad Baltimore. We werden afgehaald in 2 grote ‘vans’ door 2 goedlachse, donkere chauffeurs die al snel onze privé escorte voor de rest van ons verblijf bleken te zijn. Wat meteen duidelijk werd bij onze ontvangst door een afvaardiging van de Gemeente Baltimore was dat zij ons bezoek –en met name de organisatie daarvan uiterst serieus hadden genomen. De inspanningen van leden van Gemeente Baltimore en diverse leden van het zusterstad comité hadden geresulteerd in een programma van 10 pagina’s dik dat bol stond van de culturele en muzikale verkenningen en vanzelfsprekend ook ruimte bood voor onze optredens, inclusief ons gezamenlijk concert met het ontvangende koor de “Missing Chums”. Er was dus werk aan de winkel! Als rasechte Rotterdammers stroopten wij dan ook onze mouwen op om vervolgens met veel plezier aan de slag te gaan. Niet alleen de ontvangst was prima geregeld, met name dient hier ook ons onderkomen nog even als hoogtepunt genoemd te worden aangezien deze onze verwachtingen ver te boven ging. Als officiële gasten van de gemeente Baltimore werden wij namelijk ondergebracht in het zogenaamde Inn at Government House. Een gerenoveerd en zeer luxe woon- en handelshuis in Victoriaanse stijl dat stamt uit het einde van de 19e eeuw.  Het volle programma bleek erg intensief; reden dat wij dankbaar gebruik maakten van de ruimten (slaap-, recreatie- en bovenal repetitieruimte) die wij tot onze beschikking hadden gekregen. Het was ook een verademing om per twee personen op 1 kamer te zijn in een luxe bed – in tegenstelling tot de 8-persoons hostelkamer die aan het begin van de reis ons slaapvertrek had gevormd. De lunch, die we gebruikten in het op loopafstand liggende City Café was voor ons geregeld door het ontvangende koor. Hier hebben we een overheerlijke sandwich of hamburger genuttigd en gepraat over wat we tot dan toe hadden meegemaakt en wat er allemaal nog komen ging.

Gelijk de 1e avond bleek de gastvrijheid van de ontvangende partij doordat zij bij een van de comitéleden thuis een welkomstreceptie hadden geregeld. Naast de nodige hapjes en drankjes bestonden de ingrediënten van de avond uit verkennende wederzijdse gesprekken, hereniging met een ex-lid van ons koor, een ontmoeting met de eerste van de vijf ‘Missing Chums’ en een kort optreden dat we gaven in de grote hal van de woning om onze dankbaarheid te tonen voor de meer dan hartelijke ontvangst. Tegen het eind van de avond waren we een hoop indrukken rijker en gingen we voldaan en vermoeid van het vele reizen weer terug naar het Government House.

De volgende ochtend zou meteen om 8 uur de wekker gaan voor de eerste repetitie, waarvoor de grote ‘eetkamer’ op de begane grond tot onze beschikking stond. Na een vlug ontbijt hebben we een goede anderhalf uur gebruikt om onze stem warm te krijgen voor ons 1e concert van die dag, een optreden in het Waxter Centre, een van de grotere bejaardentehuizen. Er was vrij veel publiek dat enthousiast reageerde zodat we meteen besloten om voor de luisteraars nog een toegift te brengen. Na een hartelijk applaus en een toespraak gingen we meteen door naar onze tweede bestemming van die dag, nl. de Enoch Pratt Public Library. Hier gaven we een concert in de ‘main hall’ van de bibliotheek voor weliswaar wat minder publiek. Ondersteund door de ruimte maakten onze klanken dat we aandachtig luisterende toehoorders hadden en dat het het geroezemoes van de diverse bezoekers verstomde. Met name de Engelse werken kwamen in deze ruimte goed tot hun recht, want de slotakkoorden galmden nog een aantal seconden na, waarna dan direct weer het applaus volgde (Amerikanen klappen graag na elk nummer in hun handen; iets waar wij even aan moesten wennen) Tegen het einde van het optreden werden we nog even toegesproken en bedankt door een official van de bibliotheek die ons ook nog een aantal leuke aandenkens meegaf zoals o.a. een mok, liniaal, kladblokje etc.

Na de twee optredens hadden we even tijd om bij te komen in de busjes die ons brachten naar de beroemde Lexington Market, de oudste aaneengesloten actieve markt die in de loop der jaren een overkapping had gekregen waardoor het van buitenaf net een winkelcentrum leek.
Hier bestelden we een warme maaltijd bij een van de vele kraampjes. Sommigen kozen voor de Seafood & Crabcakes, waar anderen weer de voorkeur gaven voor de enige echte Pollock John’s hotdog, of voor een oosters roerbakgerecht. Wat ook opviel was dat mensen van alle rangen en standen naar deze markt kwamen en dat voor de allerarmsten zelfs de mogelijkheid bestond om met zgn. foodstamps toch een maaltijd te verkrijgen. Met onze magen gevuld was het direct weer door naar het Lyric Operahouse, alwaar wij een rondleiding kregen door de langst zittende medewerkster en door de concertmeester / creative director van het operahouse. Hij vertelde o.a. dat er al zovele wereldberoemde sterren hadden opgetreden en dat het operahouse zichzelf kon blijven bedruipen door de gulle privédonaties en het brede scala aan performances (niet alleen opera, maar ook dans en musical) dat er werd gegeven. Als klap op de vuurpijl mochten we zelf controleren of de zaal het geluid ‘een beetje kon dragen’. Het bleek een zaal met een zeer mooie directe akoestiek. En achteraf hadden we ook op die locatie graag een optreden gehad, maar ach wat niet is kan nog komen.

Het hoogtepunt van de dag zou bestaan uit een concert samen met de Missing Chums in de North Baltimore Mennonite Church. Om ons daar goed op voor te bereiden hadden we in de namiddag eerst nog een zgn. ‘Jam Session’ met de leden. Deze was erg leuk en leerzaam voor beide partijen aangezien al gauw bleek dat er toch wel interessante verschillen bestaan in mening over de beste manier van interpretatie en presentatie tussen hen en onszelf. Wat het geheel extra bijzonder maakte was dat deze verschillen als vanzelf verdwenen of samensmolten bij het zingen van 2 Europese liederen uit de late middeleeuwen uit Europa: het Duitstalige Issbruck ich muss dich lassen en het Oud-Nederlandse Ich seg adieu. Het Oud-Nederlands, vermengt met Diets is voor ons Hollanders al een hele uitdaging en wij konden dan ook alleen maar bewondering hebben voor de correcte uitspraak die het ontvangende koor zich in zo’n korte tijd eigen had weten te maken. Zij toonden zelfs nog eens extra hun enthousiasme en betrokkenheid doordat zij hun repertoire hadden afgestemd op de werken die wij zongen. Al met al kan het zeker een zeer geslaagd concert genoemd worden, getuige ook het lange applaus en de staande ovatie die beide koren mochten ontvangen.

3 optredens op een dag maakt extra hongerig, maar dat was al voorzien door de Chums want zij hadden in samenwerking met de lokale ‘happy curry’ een overheerlijke Indische maaltijd voor ons klaarstaan in het bijgebouw van de kerk.  Aan het eind van de avond werden er nog een aantal dankwoorden gesproken en gaven wij als dank voor alle moeite een door ons samengesteld cadeaupakket weg, bestaande uit o.a. een mooi boek over Rotterdam, bloembollen, Goudse kaas en natuurlijk een echt Nederlandse kaasschaaf. Dit werd met veel enthousiasme ontvangen waarbij gelijk al de discussie losbarstte wie de kaas mocht meenemen/aansnijden!

De volgende ochtend was het zeer vroeg opstaan (7uur) aangezien er bezoek/optreden aan de Baltimore School of Arts (vooropleiding van het conservatorium) op de planning stond. De voorzitster van het zustercomité gaf ons eerst een korte rondleiding waarna strak in pak in een zeer ruim (les)lokaal werden binnengeleid. Hier kreeg een grote groep jonge (2e/3e jaars) studenten een zangcollege. Allereerst gaf de leraar/dirigent een korte uitleg waarna de studenten een aantal passages doorzongen. Wat o.a. opviel was de sterke mate van vibrato die de vrouwelijke alten en sopranen gebruikten. De wederzijdse kennismaking was erg leuk aangezien deze studenten echt openstaan voor allerlei vormen van muziek en het bleek al gauw dat het begrip ´mannenkoor´ voor hen onbekend was. Ze luisterden dan ook aandachtig naar het optreden dat wij met veel plezier op het podium weggaven. Het applaus wat daarna volgde was massaal en hevig, Amerikaans dus. Bij de vraag van de docent of de studenten ook wat wilde zingen barstte het helemaal los, want uiteraard wilden ook zij zich van hun beste kant laten zien en horen. Uiteindelijk waren we zeer positief verrast toen plotseling  ondersteund door vleugel, Brahms ten gehore werd gebracht. Vanzelfsprekend toonden wij onze geestdrift door met zijn 18en een zo mogelijk nog groter applaus te produceren. Na afloop van de les was er nog ruimte voor individuele kennismaking waarbij het erg leuk was om te merken hoeveel enthousiasme ons optreden en onze manier van zingen had losgemaakt. Het gebeurt per slot van rekening niet elke dag dat iemand in baggy hiphopkleding naar je toe komt om met een brok in de keel te zeggen dat ze het fantastisch hebben gevonden!

Na deze uitwisseling ging het per minibus weer door naar ‘City Hall’ waar we -eenmaal voorbij de metaaldetector- in de kenmerkende ronde koepel een optreden gaven voor het personeel en bezoekers van de gemeente. Helaas was de burgemeester Sheila Dixon afwezig, echter de honneurs werden waargenomen door de deputy mayor die welgemeende woorden sprak en uiteraard ook ons Hollandse pakket ontving als attentie en dank voor de gelegenheid om te zingen op die historische plaats. Hierna werden wij verrast doordat plotseling popcorn werd uitgedeeld, waarna we een verdieping hoger in een conferentiezaal de door een van de Missing Chums geregelde lunch gebruikten en mogelijkheid hadden ons om te kleden voor het bezoek aan het Peabody Institute. Hier kregen we een rondleiding door de zeer oude bibliotheek die pas in ere was hersteld/gerestaureerd. De beheerder van het gebouw sprak vol trots over de architectonische aanpassingen die de diverse gebouwen van het instituut hadden ondergaan terwijl wij op de achtergrond het orgelexamen van een student konden horen. Uiteindelijk werden we binnengeleid in een auditorium waar de Peabody studenten zeer intensief aan het repeteren waren voor hun ophanden zijnde optreden aan de Maryland State University. Dirigent Ed Polochick leidde de repetitie met strakke hand en het was duidelijk dat hij de lat hoog legde voor zijn studenten. Op verzoek hebben we ook daar nog gezongen en uitleg gegeven over de Nederlandstalige a capella werken van ons programma. De dirigent vertelde ontroerd dat hij ons bezoek inspirerend had gevonden en was dan ook verbaasd om te horen dat wij slechts 1 keer per week repeteren.

’s Avonds vereerden wij de locale McDonald’s met een bezoek. Er stond ook nog een optreden gepland op een locale basisschool in de county “Towson” echter dit werd door omstandigheden afgeblazen. Alhoewel jammer, gaf dit ons toch de gelegenheid om zonder tijdsdruk wat nader kennis te maken met onze chauffeurs en de mensen van Baltimore.

De volgende ochtend, donderdag 23 oktober ging de wekker nog een half uurtje vroeger (alles voor het goede doel) zodat wij met een zware ochtendstem de 1e repetitie van die dag in gingen. Na een uur repeteren, gecombineerd met een snel ontbijtje gingen we wederom met de twee busjes naar Penn Station (het CS van  Baltimore). Hier in de centrale vertrek en aankomsthal zongen wij een aantal werken voor de reiziger, waarna we weer door onze chauffeurs werden opgehaald en afgezet bij het Hippodrome Theatre. Ook hier ontvingen wij een rondleiding. Onze gids vertelde ons o.a. over het enorme werk dat verzet was om de indrukwekkende Barokke/Jugendstil theaterzaal te restaureren na een grote brand. Ook mochten we een kijkje nemen achter de schermen, waar de artiestenvertrekken en het 30 meter hoge podium te bewonderen waren.

Als volgende item stond op het programma een interview op de lokale klassieke radiozender WBJC, waar onze dirigent Arie hoek en twee bestuursleden het woord deden. De zender deed haar interviews nooit ‘live on air’ zodat wij het resultaat niet direct konden beluisteren, wat jammer was, aangezien onze chauffeur Robbert al zijn familieleden al had gewaarschuwd om rond 15.00u in te schakelen. Uit dit soort dingen bleek dat de mensen echt openstonden voor ons bezoek. Rond het middaguur hadden wij wat tijd voor onszelf om de Inner Harbour te bezoeken en naar eigen inzicht een hapje te eten.

Het in onze ogen hoogtepunt van deze reis bestond uit en bezoek en interactieve sessie op de Harriet Tubman Elementary School. Deze basisschool was gelegen in een zeer arme wijk van Baltimore waar de echt kansarme en overwegend donkere bevolking woonde. Op deze school was dit jaar een project gestart om zeer jonge kinderen (vanaf een jaar of 4-6) op intensieve manier kennis te laten maken met muziek in al haar facetten – voornamelijk gesteund door eigen middelen van de Harriet Tubman Foundation. Het project genaamd `Orchkids´ was gebaseerd op een soortgelijk programma in Venezuela, waar het al vele jaren succesvol is gebleken en ertoe heeft geleid dat vele kansarme kinderen uiteindelijk een kansrijke carrière (in het nationaal orkest of elders) konden opbouwen. De artistiek leider, Dan Trahey gaf ons verdere tekst en uitleg over het programma dat hij persoonlijk vanuit Venezuela over had gebracht naar Baltimore. Het overkoepelende idee was tweeledig: Ten eerste opent muziek deuren (zoals wij maar al te goed weten) en ten tweede zou het bij goed gevolg een sociale verandering in gang kunnen zetten en echt de spreekwoordelijke kans kunnen bieden voor een kind uit zo’n sloppenwijk om een zinvol bestaan op te bouwen. Binnen het schoolgebouw heerste dan ook een sterke discipline en overal stonden uitingen als “respect, teamgeest, luisteren” etc. Het was duidelijk dat deze basisschool ook een belangrijke opvoedende taak had aangezien de vaak gebroken (tiener)huishouding van de kinderen dit niet kon bieden. Uit de verhalen van Dan en het geen we in de omliggende wijk hadden gezien bleek wel dat dit programma keihard nodig was, want tussen de liquor stores, braakliggende veldjes, en afgetimmerde panden vielen er in deze woonomgeving weinig lichtpuntjes te vinden. Allereerst woonden we een deel van een les bij door een muziekdocent. Terwijl de les werd afgerond bracht Dan ons naar de gymzaal op de begane grond, waar de klas en De Coolsingers zich aan elkaar voorstelden, waarna onze dirigent (Arie Hoek) een internationaal muzieklesje aan de klas gaf en wij nog een aantal stukken voor de kinderen zongen. Daarna mochten zij ons een voor een vragen stellen. Ook vertelden ze vol trots welk instrument ze later wilden gaan bespelen. Toen het tijd was om te gaan was het overduidelijk geworden dat dit bezoek op zowel hen als onszelf grote indruk had gemaakt. We kunnen alleen maar oprecht hopen dat Orchkids nog lang in stand blijft en een uitweg zal bieden voor een zo groot mogelijk deel van deze jonge kinderen!

s´Avonds had de gemeente Baltimore voor ons een diner geregeld om de beroemde Baltimorer Krabben te proeven. Het was een zeer gezellige avond waar wij samen met een viertal mensen (2 van de commissie en 2 van de gemeente Baltimore) spraken over al onze ervaringen terwijl er driftig op de gestoomde krabben werd ingeslagen met de kenmerkende houten hamer.

Op vrijdag hadden wij een verdiende ´rustdag´ ingebouwd in die zin dat deze niet gevuld was met geplande bezoeken, maar dat wij zelf de ruimte hadden om op eigen initiatief Washington DC te kunnen bezoeken. Hier hebben we zo mogelijk nog meer gewandeld dan in New York en deden we in chronologische volgorde Arlington National Cemetery, Lincoln Memorial, 2nd Worldwar Memorial, The White House en Capitol Hill aan. We hadden inmiddels al zo´n leuke band met Dan opgebouwd dat hij aan had geboden een deel van de dag met ons op te willen trekken. ´s Avonds terug in Baltimore was het groot feest in de lievelingsbar van Dan, waar wij ook weer onze tafelgenoten van de vorige avond troffen.

De volgende ochtend van wat onze laatste dag in Baltimore zou zijn, maakten wij ons op om te zingen in het Amphitheatre. Helaas was het weer omgeslagen van de hele week zonnig, in guur herfstweer met sterke windvlagen, wat een buitenoptreden helaas niet mogelijk maakte. Ook hier had het ontvangend comité snel een antwoord op. In een nabijgelegen winkelcentrum werd toch een geschikte locatie gevonden om alsnog een laatste concert aan de inwoners van Baltimore te geven. Aangezien dit ons laatste contact was met de leden van de gemeente en het comité werden ook hier de laatste toespraken gehouden en wederzijdse cadeautjes uitgedeeld.

In de middag stond het ons vrij om –uiteraard gehaald en gebracht door onze chauffeurs – het grootste winkelcentrum van Towson (een rijke wijk van Baltimore) eens nader te verkennen en wat inkopen te doen.

´s Avonds had de gemeente nog een laatste verrassing voor ons in petto: kaartjes voor de Soulful Symphony door het Baltimore Symphonie Orchestra in de Joseph Maier Symphonie Hall –in de volksmond BSO genoemd. Ook dit werd een avond om nooit meer te vergeten, met het meest enthousiaste en meeswingende publiek dat we ooit hebben meegemaakt. Het was de perfecte afsluiting van een ronduit perfecte week.

Aan het eind van de avond hadden wij op eigen initiatief nog een klein feestje georganiseerd in de recreatieve ruimte van het Government House en we waren dan ook blij verrast dat een van onze chauffeurs en een afgevaardigde van de gemeente ons nog met een bezoek vereerden.

De volgende ochtend was afreisdag wat betekende dat wij weer per bus teruggingen naar New York om vanaf daar een hoop mooie indrukken en ervaringen rijker per metro richting JFK airport te gaan.

Langs deze weg hebben wij geprobeerd een situatie te schetsen van wat wij allemaal in Amerika hebben gezien en beleefd en willen wij iedereen bedanken die deze reis mogelijk maakte. In het bijzonder Gemeente Rotterdam voor de financiële ondersteuning, zonder welke deze reis niet gerealiseerd had kunnen worden.

Wij spreken de bescheiden hoop uit om hier in de toekomst nog eens aanspraak op te mogen maken om dan met name uitwisseling met o.a. the Peabody Institute, Baltimore School of Arts en bovenal projecten als Orchkids nóg meer invulling te kunnen geven.

Hartelijk bedankt!

Peter van Dop.